Baki mezarlığında yatanlar kimlerdir?

İslam 14 Mar 2021 Contributor
baki mezarlığında yatanlar
Nick Fewings-Unsplash

Eski adıyla Garkad olarak bilinen Baki mezarlığında yatanlar sahabelerdir. Bu nedenle Medine şehrinde yer alan bu kabristan İslamiyet için oldukça önemlidir. Her yıl pek çok Müslüman orada yatanları ziyaret ederek dualarda bulunur. Hz. Muhammed’le birlikte yaşayan bu kimselerin kabirlerine oldukça saygı gösterilir.

Medine’de bulunan Baki mezarlığının önemi nedir?

Önceki hali yalnızca çalılarla dolu olan bir alan, şu an Baki mezarlığı olarak kabul edilir. İlk düzenlemeleri yapan ve kabristan haline getiren kişi Kanuni Sultan Süleyman’dır. Hz. Muhammed’e ve ailesine sevgisinden dolayı mezarlığı inşa ettirdi.

Bahsi geçen mezarlık için en önemli özellik, yerini seçen kişinin Hz. Muhammed olmasıdır. Hac ve Umre ibadetleri sebebiyle Medine’de bulunan bu yapının ziyareti yoğun olarak gerçekleşir. Yapılma amacına uygun olarak insanlara ahiret yaşamını, asıl olanın Allah’a kavuşmak olduğunu hatırlatır.

Mezarlığa ilk defnedilen kişi Esad b. Zürare veya Osman b. Maz’dur. Her ikisi de İslamiyet’in yayılmasında etkili rol oynayan kişilerdir. Esad b. Zürare, Müslüman halka ilk defa Cuma namazı kıldırmasıyla da ünlüdür. Bu bağlamda, mezarlığın içinde Allah’ın sevgili kulları olarak bilinen kimseler yer alır.

Hz. Muhammed dönem dönem askerlerini uğurlamak, orduyu sefere çıkarmak için o bölgeden ayrılırdı. Gıyabi cenaze namazı kıldırmak istediği zaman da Baki mezarlığını kullanırdı. Bu nedenle, sözü edilen bölge Hz. Muhammed’in de kullanmayı seçtiği bir alandır.

Cennetül Baki mezarlığında yatanlar kimlerdir?

Mezarlıkta yer alan kişiler, Hz. Muhammed’in evlatları, eşleri, torunu Hasan bulunur. Bu bağlamda, Baki mezarlığında yatanlar Hz. Muhammed’in ailesi ve yakın olduğu sahabeleridir. Müminlere ailesi gözüyle bakan Hz. Muhammed için bu mezarlığın ailesine has olmaması özellikle dikkat çeker.

Hz. Ebubekir, Hz. Ömer, Hz. Osman, Şeyh Şamil, son halife Abdülmecit, Mahmut Sami Ramazanoğlu Baki mezarlığında bulunan diğer kişilerdir. İslam uğruna yaptıkları sebebiyle her biri değerli olan bu insanlar, Allah yolundan şaşmadan yaşadı. Bu nedenle Baki mezarlığı insanlar için doğru yolun hak yolu olduğunu hatırlatan bir örnektir.

İlk definlerin yapıldığı esnada Hz. Muhammed hayattaydı. Bu nedenle zaman zaman bu kabri ziyaret eder, içinde yaşan kişilere dua ederdi. Cenaze olduğu vakitlerde bazı namazları o bölgede kıldırmayı tercih ederdi. Ancak düzenlenmesi Kanuni Sultan Süleyman döneminde gerçekleşen, bir nevi koruma altına alınarak sahip çıkılan bir alan oldu.

Baki mezarlığı günümüzde nasıldır?

Cennetül Baki mezarlığının çevresi demirlerle ve korkuluklarla kaplanmıştır. Bu durum kabirlere zarar verebilecek insan ve hayvanlar için birer önlem oluşturur. İçeride yatan sahabelerin isimleri belli olmasa bile toplu yaşanabilecek sorunların önüne geçer.

Mezarlığa yalnız olan kadınların girmesi uygun görülmez. Bu nedenle pek çok kadın dış duvarların arkasından bu mezarlığı izleyerek dualarda bulunur. Ziyaret saatleri değişiklik gösterebilse de sabah namazından sonra başlar. İkindi ve akşam namazı vakitleri arasında da ziyaretler mümkündür.

İçeride mezar taşı bulunmaması sebebiyle ziyaretçiler zorluk yaşayabilmektedir. Ancak Baki mezarlığının tarihinde dönem dönem yapılan mezar taşları yıktırıldı. Türbe haline gelmemesi için uğraşılan kabirlerin tamamında ziyaretler kontrollü biçimde yapılır. Bugün, hiçbir taşın üzerinde meftun kişilerin isimleri bulunmaz.

Kısaca, Baki mezarlığı İslamiyet’in sahip çıktığı en güzel yerlerden biridir. Hz. Muhammed’in ailesini ve dostlarını ağırladığı için müminler tarafından sevilir ve korunur. Hac, umre gibi ibadetleri yaparken Baki mezarlığı ziyaret edilerek daha çok sevap almak mümkündür.

YAZI: İPEK ATACAN