SalamWebToday Haber Bülteni
Haftalık SalamWebToday makalelerini almak için kaydolun!
Üzgünüz, şu nedenden dolayı hata oluştu:
Abone olarak, SalamWeb Şartları ve Gizlilik Politikası 'nı kabul etmiş olursunuz.
Haber bülteni yazıları
Görüş 21 Ağu 2020

Çocuğun Eğitiminde Dini Motifler Nasıldır?

Şebnem Kırcı

Çocuğun eğitiminde dini motifler nasıldır? Çocukların ve yetiştikleri dünyanın ileride oluşturacakları kişilikler açısından ne kadar önemli olduğu çok daha iyi anlaşıldı. Onların büyüdükleri ortama ve aldıkları eğitime son derece önem veriliyor. Çocukların duygu dünyasının ne kadar önemli olduğu uzun zamandır gündemde.

Geçmişte çocuklar kolaylıkla ihmal edilebiliyor ya da bir erişkin gibi görülerek ihtiyaçları karşılanmayabiliyordu. Günümüzde çocukların büyürlerken yaşadıkları evreler biliniyor ve onlara eğitim verilirken bu evreler göz önünde bulunduruluyor.

Sağlam bir kişiliğin temelinin, inanç ve ahlak kavramının çocukluk yıllarında atıldığı biliniyor. Araştırmacılar ilk izlenimlerin kişinin hayatında yaratabileceği sürekli etkilere dikkat çekiyor. Çocukların dini gelişimi bu gelişimi etkileyen faktörler, zihinlerinin, ruhlarının ne tür bir eğitimi benimseyeceği konularında araştırmalar devam ediyor.

Çocuğun eğitiminde dini motifler ve bu kavramların önemi

Din eğitiminde geçmişte bazı yanlışlar yapıldığını gözlemliyoruz. Eğitimde baskıcı ve emredici tavırların olumsuz etkiler yarattığı biliniyor. Eğitim çocuğa ezberlenmesi gereken kurallar olarak verildiğinde sonucu çok verimli olmuyor. Bu durum kişilik gelişimi de olumsuz etkiliyor.

Bilgilerin katı bir şekilde verilmesi ileride yeni bilgiler kazanma isteğine ket vuruyor. Din öğrenilmesi zorunlu birtakım bilgilerden ibaret bir kavram değil. Dini sadece sevgi, korku ya da bağlanma ihtiyacı olarak açıklayamayız. İmanın bir yönüyle iman bir yönüyle amel ve duygudur.

Din eğitiminin çocuğun küçük olduğu düşünülerek ilerideki yaşlara ertelenmesi doğru bir eğilim değildir. Eğitim farklı motiflere ayrılarak, öğrencilerin kavrayışı göz önünde bulundurularak verilmeli. İnanç ve ibadet eğitiminin yıllara ayrılarak uzun bir süreci kapsayarak yayılması ayrıca önemli bir konu.

Kuralları yorumlama aşamasına gelmemiş bir çocuğa vereceğiniz bilgilerin bir yere kadar etkili olacağı gerçeği unutulmamalı. Din olgusunda iman, ibadet ve ahlak esasları gelişim basamaklarına göre aktarılmalı.

Bir çocuğa ahlaki kurallar ne kadar söylenmiş olursa olsun, muhakeme yeteneği gelişene kadar tüm bu bilgiler tam olarak işlevini gösteremez. Çocuğun ahlak gelişiminin aşamaları unutulmamalı. Miniğin gelişim basamağına uygun, ilgi ve ihtiyaçlarına cevap veren bir eğitim verilmelidir.

Öyle kritik dönemler vardır ki gecikilirse ya da uygun yolla yaklaşılmazsa tamiri zor hasarlar yaratabilir.

Hangi yaşta Allah kavramını öğrenirler?

Oldukça güç açıklanabilecek bir sorudur. Çocuklar genellikle üç, dört yaşından itibaren dünyayı ve kendi varlığını sorgular. Onlar dil öğrenmeye, zihinsel ve duygusal gelişmeye paralel olarak dini kavramlarla karşı karşıya gelirler.

Çocuk din ile ilgili kavramları ve ibadet şekillerini yaşadığı ortamda ne kadar çok görürse onunla ilgili fikri de o kadar çabuk oluşur. Pedagojik ve psikolojik çalışmalara göre dini bilincin uyanmasında ve gelişmesinde aile çevresinde yetişkinlerin tutumları ile bağlantılıdır.

İlk çocukluk çağında çocuğun çevresine karşı büyük bir ilgisi vardır. Yıllar geçtikçe bu ilgi azalır, başka yönlere kayar. Çocuğun çevresine merakının yüksek olduğu dönemde ona içinde yaşadığımız dünyayı Allah’ın yarattığını söylememiz, içinde bulunan varlıkların da Allah tarafından yaratıldığını söylememiz dini eğitim açısından doğru bir yol olacaktır.

Okul öncesi dönemde çocuklar dua etmekten hoşlanırlar. Dua etme isteği o kadar çoktur ki yetişkinlerden duyduğu duaları tekrar ederler. Bu dönemde kendi varlıklarının sınırlılığını fark eden çocuklar, kendilerini aşan isteklerini dua ederek ifade ederler.

Okul öncesi çağda çocuklar duyduklarına karşı şüpheyle yaklaşmazlar Onlara söylenenlere inanırlar. Bu dönemde dini konuları merak ederek soru soran çocuklara sabırla ve doğru cevaplar verilmelidir. Bu çocuğun sağlıklı bir dini eğitim alması için önemlidir. Okul öncesi dönemde yine çocuk nereden geldiğini merak etmeye başlamıştır aynı şekilde ona tatmin edici bir cevabın verilmesi önemlidir.