SalamWebToday Haber Bülteni
Sign up to get weekly SalamWebToday articles!
Üzgünüz, şu nedenden dolayı hata oluştu:
Abone olarak, SalamWeb Şartları ve Gizlilik Politikası 'nı kabul etmiş olursunuz.
Haber bülteni yazıları

Dinimizde isim değiştirmek kavramına nasıl bakılır?

Kültür 13 Şub 2021
isim değiştirmek
Jan Kahánek-Unsplash

Sahip olunan adlar beğenilmediğinde veya anlamı güzel olmadığında isim değiştirmek istenebilir. Bu durumda bireyler kendilerine veya çocuklarına uygun yeni isimler beğenir. İslam’a göre isim değiştirmenin hükmü merak edildiği için değişim yapılmadan önce araştırma yapılmalıdır.

Sahip olunan adların değiştirilmesi doğru mudur? İsimler, çocuklar doğmadan önce veya doğduktan sonra anne ve baba tarafından belirlenen şekilde alınır. Bu nedenle bireylerin kendi isimlerini seçme şansı bulunmaz. Ancak sahip olunan isimlerin anlamları, telaffuzları beğenilmediğinde, İslam’a uygun olmadığında değiştirilmesi gerekebilir.

İsim değiştirilmesi, Hz. Muhammed’in de uyguladığı bir konu olduğu için İslam’a aykırı değildir. Hz. Muhammed, çeşitli nedenlerden dolayı bazı kimselerin ismini değiştirmiştir. Onlara sahip olduklarından daha güzel isimler vererek, bu isimleri kullanmaları gerektiğini öğütlemiştir.

Çocuklar veya yetişkinler için isim değiştirmek İslam’a göre caiz kabul edilir. Ayrıca gayrimüslim kimseler Müslüman olduktan sonra sahip oldukları isimleri değiştirirler. Anlamı güzel, İslam’a yakışan ve konulması caiz olan yeni adları alarak hayatlarına devam ederler. Arapça veya kullanılan dilde alınan isimler kimliklerde de değiştirilmelidir.

Hangi durumlarda isim değiştirmek gereklidir?

İsimlerin değiştirilmesi için gerekli durumlar olabilir. Bu durumlarda ismi değiştirmek, kişinin kendisini daha iyi hissetmesi için gereklidir. Alay konusu olan özel adlar, kişiyi küçük düşürecek sıfatlar isim olarak kullanılmışsa değiştirilebilir. Ayrıca yabancı isimler yerine ana dilde isimler kullanılmak istenebilir. Böyle zamanlarda da ismin değiştirilmesi uygun olarak görülür.

Annesi ve babası tarafından kendisine verilen ismi beğenmeyenler de isim değiştirme hakkına sahiptir. Bu durumlarda kendisini iyi hissetmeyen ve ciddi rahatsızlık duyan kimseler yeni isimler seçebilir. Yasal yolları kullanarak isim değişikliğine gidilmesi uygun olarak belirlenmiştir.

İsim değişikliğinde izlenmesi gereken yol, alınacak yeni ismin eskisinden daha güzel olmasıdır. İslam’a uygun bulunmayan isimlerin kullanılması doğru değildir. İnsanlar, kıyamet günü geldiğinde sahip oldukları adlarla çağrılacağı için isimlerin ifade ettikleri değerler güzel olmalıdır.

Konulan isim güzel olsa dahi, kişinin hoşuna gitmeme ihtimali vardır. Bu durumlarda aile bireylerinin de görüşü alınarak isim değiştirilmesi mümkündür. İsmi değişen kimse için yeniden ezan okunmasına veya kurban kesme ibadetinde bulunulmasına gerek olmaz.

Doğacak çocuklara nasıl isimler verilmeli?

Çocuklar, henüz doğmadan önce konulacak isim hakkında heyecanlı bir düşünce fırtınası yaşanır. Anlamının, söylenişinin, ismin kendisinin güzel olması istenir. Ayrıca ismin taşıdığı karakterin çocuğa yansıyacağı düşünülerek en güzel isimler arasından tercih yapılır.

Çocuklara isim konulurken öncelikle İslam’a uygun isimler değerlendirilmelidir. Konulması caiz bulunmayan isimleri çocuklara koymak doğru değildir. Bu bağlamda, beğenilen isimler hakkında araştırma yapmak ebeveynlere kolaylıklar sağlar.

Aile büyüklerinin, sevilen kimselerin isimleri çocuklara uygun görüldüğü taktirde verilebilir. İsim seçen kimselerin fikir birliğinde bulunması en doğru kararın verilmesinde yardımcı olur. İki isim arasında kalındığı durumlarda bilgili bir kimseye sorularak düşünceleri istenebilir.

Çocuklara konulan isimler ömür boyu onlarla birlikte kalacağı için küçük düşürücü anlamlara sahip olmamalıdır. Dalga geçilen, hakaret içeren, kısaltılarak dalga geçilmesine müsaade edilmeyecek isimler tercih edilmelidir. Aksi durumda, yetişkinlik dönemine giren çocuklar isimlerinden rahatsız olarak değiştirmek isteyebilir.

Kısaca, isimlerin güzel konulmuş olması insanlar için önemlidir. Hem toplum içinde hem de bireysel olarak beğenilmeyen isimler tercih edilmemelidir. Allah’ın emir ve yasaklarına uygun şekilde belirlenen isimler yaşam boyu taşınabilir. Ancak rahatsız olunduğu durumlarda isimleri değiştirmek dinen caizdir.

YAZI: İPEK ATACAN