Hz Musa’nın on emri nedir? Ne buyurur?

Dua İpek Atacan
şelale
Coban Sewu şelaleri, Endonezya. İswanto Arif-Unsplash

Yahudilikte Hz Musa’nın on emri her Yahudinin uyması gereken önemli kuralları kapsar. Bu emirler Allah’ın Hz. Musa’ya verdiği emirler olduğu için dinin temelleri olarak görülür. İsarailoğulları Mısır’dan çıktıktan sonra gönderilen maddeler, insanların Tanrı’ya karşı olan görev ve sorumluluklarını içerir.

Musevilik inancında Hz. Musa’nın on emri nelerdir?

Allah, Yahudilere doğru yolu takip edebilmeleri için bir nevi yasa görevi gören on emir indirdi. Bunlardan ilki, Allah’tan başka tanrının olmamasıdır. İkinci emirse putlara tapılmaması gerektiği konusunda net bir uyarıdır. Toplumda yaşanacak cahilliklerin önüne geçmeye yardımcı olan bu emirler, diğer dinlerin ve putların yaygınlaşmasını engeller.

Emirlerden biri Rabbin adını boş yere kullanmamak, yalan yere yemin etmemektir. Sonraki maddede altı günü dünya çalışmalarına, Cumartesi günündeyse Allah’a ibadet edilmesi gerektiğine değinilir. Bu sayede ahiret ve dünya arasında bir denge kurulması sağlanır. Ancak dünyaya kanarak Allah’ın unutulması durumda insanlara günah işleyecekleri bildirilir.

Anne ve babaya saygı gösterilmesi Yahudilikte önemli bir yere sahiptir. Ayrıca adam öldürmek de bu dinde yasaklanan işlerden biridir. Çalmak, emeksiz kazanç elde etmek Hz Musa’nın on emri ile yasaklanır. Zinadan uzak durmak, bunun yerine evlenip aile kurmak gerektiği de maddelerin arasında yer alır.

Musevilikte komşuluk hakkı önemli bir yere sahip olduğu için dokuzuncu ve onuncu maddeler komşularla ilgilidir. Buna göre, komşuya yalan yere tanıklık etmek ve onun mallarına göz dikmemek gerekir. Toplumda huzurun sağlanabilmesi, insanlar arasındaki ilişkilerin düzenlenebilmesi için on emir oldukça önemlidir.

İslamiyet ve Yahudilikte yer alan ortak emirler hangileri?

Allah’ın gönderdiği tüm dinlerde bazı ortak noktalar bulunur. Hristiyanlık ve Yahudilik de insanlar tarafından değiştirilmeden önce İslamiyet’le benzer kurallara sahipti. Ancak uğradıkları değişiklikler sebebiyle emirlerin hangisinin Allah tarafından hangisinin insanlar tarafından düzenlendiği belirli değildir.

Hz. Musa için indirilen on emirde Allah’ın belirlediği emir ve yasaklar bulunur. Komşuluk hakkı, aile kuralları, şirk koşmamak, Allah’a iman etmek gibi emirler İslamiyet’te de bulunur. Çalmak, zina işlemek, yalancı şahitlik yapmak hakkındaki emirlerse İslam’ın da yasakladığı emirlerdir.

On emir ve İslam’ın kuralları arasındaki tek fark mübarek gün hakkındaki maddedir. Yahudiler için Cumartesi günü mübarek kılınmasına rağmen Müslümanlar için Cuma günü daha mübarektir. Ancak bu maddede de ortak olan nokta insanların Allah’ı anmaları, dünyada yaşasalar bile ahireti unutmamaları gerektiğidir.

Emirlerde insanlara verilmek istenen mesajlar neler?

Her insan sahip olduğu akıl ve irade nedeniyle yaptığı işlerden sorumludur. Allah’a iman ederek onun emirlerini yerine getirmek de insanların aklını kullanan insanlar için şarttır. Gönderilen emirlerin çoğunda insanların Allah’a ve çevresindekilere nasıl davranması gerektiğine değinilir.

Daha iyi bir ahiret hayatına erişebilmek için dünyanın güzel geçirilmesi gerekir. Bunun için hayırlı işler peşinde koşmak, Allah’ın gönderdiği kitaplara uygun bir hayat sürmek önemlidir. Çalmak, kul hakkına girmek, adam öldürmek, şirk koşmak, başka dinlere yönelmekse hem dünya hem ahiret için zararlı işlerdir.

Verilen emirlere uyulduğu taktirde insanların içinde bulunan kıskançlık, öfke, kin, nefret gibi duygular törpülenir. Yerineyse mutluluk, sakinlik, sevgi ve saygı gelerek insanları huzura eriştirir. Bundan dolayı gönderilen emirler Allah’ın sevgisini ve rızasını kazanabilmek adına oldukça önemlidir. Aile içinde olduğu kadar toplumda da işlenen suçları engelleyerek huzurlu bir ortama kavuşabilmek yalnızca Allah’ın emirlerine uyarak mümkün hale gelir.