Kötü Söz Müslüman’a Yakışmaz

kuran, tesbih125594189_s
Güzel söz, güzel enerji demektir.

Tabiatı gereği biyolojik, fizyolojik ve psikolojik bakımdan farklı yaratılan insan, sosyal ve medeni bir varlıktır. Hepimiz farklı yaradılışa sahip olsak da aynı sosyal çevrenin birer parçasıyız ve birbirimizle iletişim kurarak yaşarız. Ailemizle, eşimizle, arkadaşlarımızla, komşularımızla konuşarak iletişim kurarız. Konuşmalarımızda kullandığımız sözcükler de bizim kişiliğimizi yansıtır. Güzel konuşan kişi, söyleyeceklerini doğru kelimelerle yerinde zamanda kullanan kişidir.

Söz söylemek Allah’ın insana bahşettiği en büyük nimettir ve söz söylemenin inceliklerini Kur’an-ı Kerim’de buyurmuştur. İnsanın meramını anlatırken kullandığı sözcükler önemlidir. Güzel sözle anlatmak kalp alır. Hepimizin birbirimiz üzerinde hakkı vardır. Kötü sözlü olmak kul hakkı almaktır ve çok günahtır:

“Müslüman, dilinden ve elinden Müslüman’ların zarar görmediği kimsedir…” (Buhari, İman, 4-5)

Söz söylemek sanattır. Güzel söz söylemek insanoğluna emredilmiştir.

“Kullarıma, (herkese karşı) sözün en güzel olanını konuşmalarını söyle. Çünkü şeytan (katı ve kötü sözlerle) aralarını açıp bozmak ister. Şüphesiz şeytan insanın açıkça bir düşmanıdır. (Onun kışkırtmalarına dikkat etmelidir.)” İsra Suresi, 53. Ayet)

Herkes konuşur, kendini ifade eder ama ifadedeki güzellik sözcükleri doğru kullanmaktan geçer. Hepimiz gündelik yaşamlarımızda birtakım sorunlar yaşarız her birimizin farklı sosyal, ekonomik ve kültürel yapıdan geldiğini düşünecek olursa bu son derece tabii bir durumdur. Ancak burada asıl olan sorunların üstesinde gelme şeklimizdir. Sorunlarımızı ifade ederken konuşuruz dertleşir akıl alırız, rahatlarız. Derdimizi dinleyen kişi candan, samimi bir şekilde bizi dinler ve tavsiyede bulunursa bundan memnuniyet duyarız. Gönlümüzü hoş tutuğu, bize güzel sözleriyle nasihat ettiği için mutlu oluruz. Eleştirileri yapsa bile bu bizi rahatsız etmez; fakat suçlayıcı, yargılayıcı, aşağılayıcı bir tavırla sözlerini ifade ederse rahatsız olur kırılır, güceniriz.

Kötü söz sahibe aittir derler. Söz söyleme insanın iç aleminin dışavurumudur. Kötü söz söyleyen kişinin ahlakı ve kalbi kötüdür. İslam dini  bize hoş diyaloglar içinde olmamızı, kalp kırmamamızı, kötü söz söylemememiz emreder.

“Mümin dil uzatıcı değildir, lanet okuyucu değildir, kötü iş yapan değildir, kötü söz söyleyen değildir.” (Tirmizi, Kadir, 1978)

Tatlı dil yılanı bile deliğinden çıkarır deyişinden de atalarımız tatlı dilli olmanın faydasını anlatmıştır. Hz. Musa Firavun’un karşına çıkarken top ve tüfekle değil doğru söz ve yumuşak dille çıkmıştır. Demek ki; düşmanın da olsa karşındaki; tatlı ise sözün kalbini yumuşatır zalimin.

İnsanlar üzerindeki etkimizi artırmak, iletişimimizi kuvvetli tutmak için de sözcüklerin gücünden faydalanırız. Güzel konuşanın, gönül alanın peşinden gider insanlar. Tatlı dil bütün kapıları açan sihirli bir anahtar gibidir adeta. Güzelin karşıtı olan kötüye kimse meyil etmez, istemez yanında. Güzel sözdür insanı var eden. İnsanın kalbindeki güzelliği sözlerinden anlarız.

İslam dini her tülü kötü ve inciten sözden mahrum tutar insanı çünkü İslam’ın amacı insanı eğitme gayesidir. İnsanı güzelliğe ulaştıracak emirleri verdiği gibi kötü ve rezillikten uzaklaştıracak yasakları da koymuştur. Küfür etmek de bunlardan biridir. Küfür etmek, sövmek gibi eylemler karşımızdakini aşağılayıp rencide ettiği için günah ve haramdır. Hangi durumda olursa olsun, sövmek ve kötü konuşmak caiz değildir.

Peygamber Efendimiz (SAV) bir hadisi şeriflerinde, dilin insana getirdiği kötülük ve belalara değinerek şöyle demiştir:

“İnsanlar diliyle söylediklerinden başka bir şey yüzünden yüz üstü ateşe atılırlar mı?” (Tirmizi)

Birbirimiz arasında sevginin, doğrunun, saygının yer alması; kötülüğün, nefretin ve düşmanlığın sona ermesi güzel sözle mümkündür. Sözlerimizde gönül alan, yücelten, hoş tutan bir üslup kullanmayız; Müslüman’a yakışan budur.