Kur’an-ı Kerim’de Yer Alan Her İsim Çocuklara Verilebilir mi?

dreamstime_s_62520384
Fotoğraf: ID 62520384 © Susan Sheldon | Dreamstime.com

Yeni doğan bir bebeğe isim seçme süreci anne ve babalar açısından hem heyecanlı hem de araştırmalarla dolu bir dönemdir. İslam inancı kapsamında, çocuk için seçilen isim ahiret yaşamında da geçerli olduğundan oldukça titiz davranılması gereken bir konudur. Peygamber Efendimiz konuyla alakalı bir hadisi şerifinde, “Sizler kıyamet günü isimlerinizle ve babalarınızın isimleriyle çağrılacaksınız. Öyleyse isimlerinizi güzel yapın.” (Ebu Davud) buyurur. Buradan anlaşılacağı üzere çocuklar için güzel bir isim seçmek her anne babanın en büyük vazifesidir.

Esma-i Hüsna’da yer alan isimler çocuklara verilebilir mi? Allah’ın en güzel isimleri olarak anılan Esma-i Hüsna’da O’na has isimler yer alır. Bu bakımdan, esmaların doğrudan çocuk ismi olarak kullanılması doğru değildir. Ancak anne ve babalar çocuklarına Allah’ı anımsatacak bir isim vermek istediğinde, esmanın başına “kul” manasına gelen bir ek getirebilir. Bu bakımdan çocuklara; Abdullah, Abdurrahman ve Abdülkadir gibi isimler verilebilir. Bu isimler sırası ile Allah’ın kulu, Rahman’ın kulu ve Kadir’in kulu anlamları taşır.

Kur’an-ı Kerim içerisinde yer alan bazı kavramlar, hem Allah hem de diğer varlıklar için sıfat olarak kullanılır. Bu bağlamda, Kerim ve Latif gibi sıfatların yeni doğan çocuklar için isim olarak seçilmesinde herhangi bir sakınca yoktur. Yeni doğanlara isim seçilirken dikkat edilmesi gereken diğer detaylar: Bir kimsenin çocuğuna isim seçerken bu ismin; kelime manasını örenmesi, toplumun örfüne ve İslam inancına aykırı bir durum olup olmadığını araştırması gerekir. Peygamber Efendimiz, ismin çocuğun anne ve babası üzerindeki hakkı olduğunu işaret eder ve “Çocuğa güzel isim vermek, dinini öğretmek ve vakti gelince evlendirmek, evladın babası üzerindeki haklarındandır.” (Ebu Nuaym) buyurur. Bu bağlamda, isim seçiminde dikkat edilmesi gereken başlıca noktalar aşağıdaki gibi listelenebilir.

İleride çocuğun alay konusu olabileceği manalarda ve insanlar tarafından sevilmeyen, hoş karşılanmayan şeyleri akıllara getiren isimler seçilmemeli. Allah’a isyan etmekle tanınan; Firavun, Haman ve Karun gibi kimselerin isimleri çocuğa verilmemeli. Aynı şekilde melek ve sure isimleri de doğrudan kullanılmamalı. Örf, adet ve dini inanç ile bağdaşmayan isimler yerine çocuğa; Allah’ın kulu manasına gelen isimler, peygamberlerin isimleri ve güzel anlamdaki diğer isimler verilmeli.

Kur’an-ı Kerim’de yer alan kız ve erkek isimleri: Yeni doğan çocuğa verilen isim, kişiye tüm hayatı boyunca eşlik eder. Bu bakımdan, isim seçiminde oldukça hassas davranılmalı ve bebeklerin de bir gün büyüyüp toplum içerisine karışacağı unutulmamalıdır. Erkek bebekler için isim önerisi arayanlara en güzel tavsiye Peygamber Efendimiz’in ismi ve diğer sıfatlarıdır. Bu konu hakkında Peygamber Efendimiz, “Üç oğlu olup da, birine adımı vermeyen cahillik etmiş olur. (Taberani) buyururlar. Kur’an-ı Kerim içerisinde geçen ve isim olarak kullanıldığında güzel anlamlar taşıyan diğer isimler ise aşağıdaki gibidir.

Kız çocuk isimleri: Ahsen (en güzel), Azra (Medine’nin diğer ismi), Amine (güvenilir ve inanılır), Büşra (mutlu haber), Ecrin (Allah’ın hediyesi), Meryem (dindar kadın), Ravza (suyu bol olan bahçe), Yaren (dost, arkadaş).

Erkek çocuk isimleri: Ahmet (övgüye layık), Benan (parmakla gösterilen), Eyüp (sabırlı kimse), Furkan (doğruyu gösteren), Halis (samimi), İhsan (bağışlama), Kamer (ay), Rıdvan (razı olmak), Rafet (korumak), Selim (sağlam), Sabri (sabırlı kişi), Tarık (yıldız), Tayyib (iyi ve hoş), Ufuk (anlamak ve kavramak), Zahit (harama bulaşmayan ve haramdan uzak duran), Zahir (parlak).