Olimpiyat oyunları tarihçesi nedir?

Doğal Çevre Contributor
Olimpiyat oyunları tarihçesi
Kyle Dias-Unsplash

Spor alanında ülkelerin yarıştığı ve başlangıcının antik çağlara dayandığı Olimpiyat oyunları tarihçesi hayli ilginçtir. Çağlar öncesinden bir sebeple başlayan oyunların günümüzde de devam ediyor olması beraberinde sosyal, siyasi ve ekonomik etkileşimleri de getirmiştir. Dört yılda bir düzenlenen bu organize spor etkinliğine her kıtadan binlerce sporcu katılım sağlamaktadır.

Olimpiyat oyunları tarihçesi nasıldır?

Tarihi kaynaklara göre bu oyunların başlangıcı hakkında net bir bilgi yer almamaktadır. Ancak başlangıç tarihi olarak Antik Yunan uygarlığı dönemi vurgulanır. En kabul gören efsane, M.Ö dokuzuncu yüz yılda Elis Kralı İfitos’un halkını büyük bir savaşa girmekten kurtarmak için ne yapabileceği konusunda kahin Pythia’ya danışmasıyla başlar. Kahin krala, tanrıları memnun etmek ve onurlandırmak için oyunlar düzenlemesini önerir. Bu öneri üzerine kral, tanrıların yaşadığına inanılan Olimpos dağında oyunları düzenlemeye başlar.

Oyunlar devam ettiği sürece Spartalı düşmanları savaşı durdurur. Olimpiyat oyunlarının başlangıcıyla ilgili anlatılan diğer efsanelerin içeriği de isimler değişse de yaklaşık olarak bu efsaneyle benzerlik gösterir. Anlatılanlara göre Olimpiyat oyunlarının çıkış amacı aslında dinsel bir törendir. Antik Yunan’da başlanan oyunların ne kadar süreyle devam ettiği bilinmemektedir.

Modern olimpiyat oyunları ne zaman başlamıştır?

Bu tarihi oyunların tekrar başlaması ve standartlarının bir komite tarafından belirlenme çalışmalarının başlangıç tarihi 1892 yılını göstermektedir. Bu tarihte Fransa’da doğup büyüyen ancak İtalyan asıllı bir aileden gelen pedagog ve tarihçi Baron Pierre De Coubertin, Paris Sorbornne Üniversitesinde yaptığı bir konuşmada Olimpiyat oyunlarının tekrar başlatılması önerisinde bulunmuştur. Gerekliliğini de, 1870’li yıllarda yapılan Almanya- Fransa savaşında Fransa’nın yenilgiye uğramasını fiziksel yetersizlik olarak göstererek gerekçelendirmiştir.

Coubertin’nin bir başka bakış açısı da gençlerinin spor faaliyetlerindeki rekabet ve etkileşiminin ülkeler arası barışçıl iklimin oluşmasında etkili olacağı görüşüdür. Bu düşüncelerle ilk olarak 1894 yılında Coubertin öncülüğünde on üç ülkeden yetmiş dokuz temsilciyle Uluslar Arası Olimpiyat Komitesi toplanmıştır. Bu komitede alınan ilk karar, olimpiyat oyunlarının 1896 yılında Atina’da tekrar düzenlenmesi olmuştur.

Kaç çeşit olimpiyat organizasyonu vardır?

Tekrar başladığı yıllardan itibaren birinci ve ikinci dünya savaşları sırasında yapılamayan olimpiyatlar, savalar sonrası tekrar yoluna devam etmiştir. Halkın ve ülkelerin yoğun ilgisini çeken olimpiyat oyunları, zaman içinde koşullara göre değişiklik göstermiştir. Önce mevsimsel sporların da bu organizasyon içinde yer alabileceği şekilde yaz ve kış olimpiyatları olarak düzenlenmeye gidilmiştir. 1948 yılında savaş sonrası gazilerin rehabilite edilmesi amacıyla hastaneler arası düzenlenen çeşitli müsabakalar Olimpiyat oyunlarına katkıda bulunmuştur.

Bu fikirden hareketle ilk olarak 1960 yılındaki Olimpiyatlara paralel olimpiyat anlamındaki Paralimpik oyunları da eklenmiş ve bu müsabakalara dört yüz sporcu katılmıştır. 2010 yılına gelindiğindeyse yine bir öneriyle, var olan oyunlara Gençlik Olimpiyatları da eklenerek Singapur’da düzenlenen müsabakalara 14-18 yaşa arası gençlerin katılımı sağlanmıştır.

İç içe geçmiş farklı renklerdeki halkalar, Olimpiyat oyunlarının sembolü olarak bilinmektedir. Bu beş halka, dünya üzerindeki beş kıtayı temsil etmektedir. Prensip olarak müsabakalara kabulün spor alanında başarı gösterilmesinin dışında renk, dil, din ayrımı gözetilmeden yapıldığı evrensel bir organizasyondur. Fakat yıllar içinde dini ve siyasi yönelimlerin seslendirildiği olaylar görülmüştür.

Bunun ilk örneği 1912 yılındaki olimpiyat oyunlarına Amerika adına katılan Kızılderili atlet Jim Thorpe’nin yaşadıklarıdır. Kızılderili atletin atletizm alanında kazandığı madalyalar, hakkında yapılan algı operasyonuyla elinden alınarak Olimpiyat komitesine geri gönderilmiştir. Geri alınan madalyalar yarışmalarda ikincilik kazanan Norveç ve İsveçli atletlere verilmek istense de onlar kabul etmemiştir. Olaydan altmış yedi yıl sonra atletin profesyonel olmadığıyla ilgili karar bozularak madalyalar ailesine geri verilmiştir.

Düzenlendiği ülkelerin ekonomilerine ve tanıtımlarına olan katkılarının yanı sıra büyük yatırımlar da gerektiren Olimpiyat oyunları, ekonomik olarak yetersiz olan ülkelerde örneğin hiçbir Afrika ülkesinde düzenlenememiştir.

 

Enjoy Ali Huda! Exclusive for your kids.