Peygamber Efendimiz Ümmetine Hangi Nasihatlerde Bulunmuştur?

evie-s-zn4Pl32WgWM-unsplash
Fotoğraf: Evie S.-Unsplash

Hz. Muhammed (S.A.V), yaşamının tüm evrelerinde insanları iman etmeye davet etmiş, onları hem dünya hem de ahiret yaşamı için faydalı işler yapmaya yöneltmiştir. Kendisi de gerek davranışları gerek sözleri gerekse de ibadetleri ile Müslüman alemine örnek olmuştur. Bu bağlamda, Peygamber Efendimiz’in Müslümanlara son seslenişi Hicri takvimin 10. yılında olmuştur.

Veda Haccı ile Veda Hutbesi Nedir? Veda Haccı, Peygamber Efendimiz’in katıldığı son hacdır. Kendisi bu görevi yerine getirirken, bunun son haccı olduğunu da ümmetine bildirmiş ve vefatının yakın olduğu işaretini vermiştir. Bu açıdan Veda Haccı, İslam alemi açısından önemli bir yere sahiptir.

Peygamber Efendimiz, tebliğ görevini yerini getirdiği süre boyunca İslam’ın esaslarını ve müminlerde bulunması gereken özellikleri insanlara aktarmıştır. Kendisi Veda Haccı sırasında verdiği hutbe ile de inanlar insanlara evrensel bazı mesajlar vermiştir. Bu mesajlar da İslam tarihine Peygamber Efendimiz’den iletilen Veda Hutbesi olarak geçmiştir. Bu hutbe, Arafat Vadisi ortalarında 120.000’i aşkın Müslümana hitaben yapılmıştır.

Veda Hutbesi’nde yer alan belli başlı konular… Veda Hutbesi, Peygamber Efendimiz’in yaşamı boyunca tembihlediği konuların kısa bir özeti gibidir. Bu bağlamda hutbe içerisinde; faiz, kan davaları, şeytan, kadın hakları ve din kardeşliği konularına değinilir. Hutbenin sonlarına doğru da Hz. Muhammed şöyle buyurur: “Dikkat ediniz! Şu dört şeyi kesinlikle yapmayacaksınız: Allah’a hiçbir şeyi ortak koşmayacaksınız; Allah’ın haram ve dokunulmaz kıldığı canı, haksız yere öldürmeyeceksiniz; zina etmeyeceksiniz; hırsızlık yapmayacaksınız.” (Müsned, Buhari)

Veda Hutbesi’nin son dizelerinden de anlaşılacağı üzere dinimiz; şirk, cinayet, zina ve hırsızlık konularında oldukça kesin sınırlara sahiptir. Peygamber Efendimiz de vefatından biraz önce ümmetini bu konulara karşı tekrar uyarmıştır.

Peygamber Efendimiz insan ve kadın haklarından nasıl bahseder? Veda Hutbesi’nde insan ve kadın haklarına geniş bir biçimde yer verilir. Bu bağlamda, Hz. Muhammed ümmetini aralarında eşitsizlik ve üstünlük olmadığı konusunda uyarır. Kendisi bu konuyu şöyle dile getirir: “Arabın Arap olmayana, Arap olmayanın da Arap üzerine üstünlüğü olmadığı gibi; kırmızı tenlinin siyah üzerine, siyahın da kırmızı tenli üzerinde bir üstünlüğü yoktur.” (Müsned) Bu sözlerden de anlaşılacağı üzere İslam, insanlar arasında ırk ve ten rengine bakarak herhangi bir ayrım yapmaz. Dinimizce insanlar arasındaki üstünlük ancak iman, ibadet ve takva ile olabilir.

Peygamber Efendimiz’in seslenişi sırasında değindiği konulardan biri de kadınların haklarıdır. Bu bağlamda, kendisi kadınları Allah’ın emaneti olarak tanımlamıştır. Buna ek olarak da erkeklerin kadınlar üzerinde hakları olduğu gibi, kadınların da onlar üzerinde hakları olduğunun vurgusunu yapmıştır.

Peygamber Efendimiz’i dinlemek neden önemli? İslam inancında Müslümanların kendilerine kaynak alabileceği iki şey bulunur. Bunlardan biri Kur’an-ı Kerim diğeri ise Hz. Muhammed’in sünnetidir. Peygamber Efendimiz’in sünneti ile, onun benimsediği davranışları uygulamak ve uyarılarına dikkat etmek anlaşılır. Bu bağlamda, hayatın her alanında onu takip eden kimseler gaflete düşmezler. Hayırlı bir Müslüman olabilmenin temelinde şuurlu olmak yatar. Şuurlu bir kimse de dinin emir ve yasaklarını bilir, attığı her adımın da sonucunun ne olacağını tahmin eder. Bu kimseler Kur’an ve sünnet ışığında davranışlarına yön verirler ve Allah Resulü’nün tebliğ ettiği sınırları aşmazlar.

İslam peygamberini sevmek, Allah’ı sevmenin bir parçasıdır. Bu bağlamda Kur’an-ı Kerim’de “De ki: ‘Eğer Allah’ı seviyorsanız bana uyun ki Allah da sizi sevsin ve günahlarınızı bağışlasın.’ Allah çok bağışlayan, çok esirgeyendir.” (Ali İmran Suresi, 31. Ayet) Bu ayetten de anlaşılacağı üzere Allah’ı sevmek fiili olarak da gösterilebilir. Bunun yolu da O’nun elçisini rehber edinmektir.