Ramazanın son 10 günü nasıl değerlendirilmeli?

Oruç İpek Atacan
Ramazan
Duskbabe-Dreamstime

Genellikle oruçla ilişkilendirilen Ramazanın son 10 günü fazilet bakımından farklıdır. Buna göre, Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed’in Ramazan ayı boyunca devam ettiği ibadetlerine son on gün içinde daha fazla ağırlık verdiği bilinen bir gerçektir.

Hadisi şeriflerde Ramazan ayının son günleriyle alakalı bilgi var mıdır? Günümüze ulaşmış olan sahih hadis kaynaklarında peygamber Efendimiz Hz. Muhammed’in nasıl ibadet ettiğine dair bilgilere ulaşmak mümkündür. Bunlardan bir kısmında Hz. Muhammed’in Ramazan ayını nasıl geçirdiği de anlatılır. Hz. Aişe’den (r.a) rivayet edilen bir hadisi şerifte şöyle buyrulur:

“Resulullah Ramazan ayında ibadet hususunda diğer aylarda görülmeyen bir gayret içerisinde olurdu. Ramazan’ın son on gününde ise kendisini çok fazla ibadete verirdi. Bu günlerde geceyi ihya eder, ailesini uyandırır ve izarını bağlardı. (Yani ibadetler için hazırlıklarını tamamlar ve büyük bir azimle Hakk’a yönelirdi.)” (Buhari, Müslim, İtikaf)

Söz konusu hadisten de anlaşılacağı üzere Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed Ramazan ayında ibadetlerine ağırlık vererek, bu ayın önemine bizzat dikkat çekmiştir. Kendisinin Ramazanın son on gününde daha fazla ibadet yapmasıyla bu günlerin faziletine işaret eden bir durum olarak yorumlanır.

Ramazanın son 10 günü hangi ibadetler yapılmalıdır?

İslam inancında Ramazan ayıyla ilgili “bin aydan hayırlı” yakıştırması yapılır. Kadir Gecesi’nin bu ay içerisinde yer alması ve Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed’in ibadetlerine yoğunlaşması da Ramazan ayının hayırlarının birer işaretidir.

Ramazan ayı, yükümlü sayılan Müslümanların farz oruçlarla geçirdiği bir dönemdir. Ancak bu dönem, diğer ibadetlerle de birleştirilerek daha güzel bir biçimde geçirilebilir. Özellikle Ramazanın son 10 günü olabildiğince ibadetle meşgul olmak gerekir. Namaz kılmak, Kur’an-ı Kerim okumak, sadaka dağıtmak, gece namazına kalkmak ve bol bol zikir çekmek; yapılabilecek başlıca ibadetler arasındadır.

Hz. Muhammed’in Ramazan ibadetleri nelerdir?

Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed Ramazan ayı boyunca ibadetlerine dikkat eder, bu ayın son günündeyse itikafa girmiş sayılırdı. Dolayısıyla Müslümanlara bu dönemde bolca iyilik yapması, cömert olması ve olabildiğince ibadet etmesi tavsiye edilir. Sahih hadis kaynaklarından birinde şöyle buyrulur:

“Resulullah insanların en cömerdi idi. Onun en cömert olduğu anlar da ramazanda Cebrail’in, kendisi ile buluştuğu zamanlardı. Cebrail -aleyhisselam- Ramazan’ın her gecesinde Hz. Peygamber ile buluşur, (karşılıklı) Kur’an okurlardı. Bundan dolayı Resulullah Cebrail -aleyhisselam- ile buluştuğunda, esmek için engel tanımayan bereketli rüzgârdan daha cömert davranırdı.” (Buhari)

Yukarıda yer alan her iki hadisten de öğrenileceği üzere Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed Ramazan ayında yalnızca ibadetle uğraşmamış, aynı zamanda insani duygularını da ön plana çıkarmıştır.

Geceleri ihya etmek için uyanmak, hane halkını uyandırmak, eş dost ziyaretinde bulunmak, cömert olmak ve Kur’an-ı Kerim okumak; Hz. Muhammed’in Ramazan ayı boyunca ağırlık verdiği başlıca ibadetlerdir. Bizlere düşen de Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed’in izinden giderek bu ayı olabildiğince dolu geçirmeye çalışmaktır.

İslam inancında ümitsizliğe yer yoktur. Bu bakımdan, tövbe etmenin ve karşılığını yalnızca Allah’tan bekleyerek dua etmenin büyük bir yeri vardır. Ramazan ayı, geçmiş günahlardan bağışlanma dilemek ve Allah’ın rızasına nail olabilmek için nimetlerle dolu bir zaman dilimidir. Bu bakımdan; günahlarımızı fark etmeli, onlardan uzaklaşmalı ve tekrar bu günahlara bulaşmamak üzere tövbe etmeliyiz. Bu şekilde davranmak he bu dünyamızı hem de ahiretimizi daha huzurlu ve mutlu yapar.