Tasavvuf ve marifetullah arasındaki ilişki nedir?

İslam Contributor
Tasavvuf
Kuran okuyan kadın
Salahudin-Dreamstime

Dünyayla ahirette saadeti yakalamanın yolu yalnızca Allah’tan, tasavvuf ve marifetullah ilişkisine dahil olmaktan geçer. Bu nedenle marifetullaha erişen kimseler saadeti yakalayan, Allah aşkıyla yaşayan kimselerdir. Onların gözleri bu dünyada yalnızca Allah’ın rahmetini ve ilmini görmek için hareket eder.

Marifetullah ne demek?

Marifet kelimesinden türeyen marifetullah kelimesinin anlamı Allah’ı tanımaktır. Kur’an-ı Kerim’de bildirildiği şekliyle Allah’ın isim ve sıfatlarını bilmek anlamına gelir. Allah’ın gücünün sonsuz olduğunu temsil eden kavramlardan biri olduğu için İslamiyet’te yeri oldukça önemlidir.

Allah’ın tüm kainatın yaratıcısı olduğunu kabul etmek, onun marifetlerini anlayabilmek marifetullahtır. Kullar için tasavvufta erişilmesi oldukça zor olan mertebelerden biridir. Marifetullaha erişen kimseler Allah’ın kelamını daha iyi anlar, varlığını ve birliğini daha iyi idrak eder.

İslam’da tasavvuf ve marifetullah ilişkisi nasıldır?

Müslümanlar Allah’ın var olduğunu, sahip olduğu isimleri, gücünü ve kudretini bilir. Ancak tam olarak idrak edebilmek mümkün değildir. Keza, Allah’ın gücü ve marifetleri insan aklının alamayacağı boyutlardadır. Tasavvufta bulunan marifetullah düşüncesi de Allah’ın marifetlerini görebilmek, ona daha çok yaklaşmak anlamına gelir.

Allah’ı tanımak ve bilmek göründüğünden çok daha zordur. Onu gerçekten bilebilmek ezbere söylenen bilgilerin dışında tamamen kalple tanıyabilmek ve görmektir. Marifetullah makamına erişen kimseler de Allah’a yakınlaştıkça gücünü daha iyi idrak eder, bu nedenle daha çok korkmaya başlar. Ancak tüm kalbiyle Allah’ı sevmeyen kimselerin marifetullaha ulaşabilmesi mümkün değildir.

Kulları ve Allah arasında her zaman bir muhabbet bulunur ancak bu muhabbetlerin devamlılığı farklıdır. İbadetleri tam olan, Hz. Muhammed’i örnek alarak yaşayan kimselerle Allah’ı nadiren anan kimselerin muhabbeti bir değildir. Bu nedenle tasavvuf ve marifetullah arasındaki ilişkiye dahil olabilmek için Allah’la muhabbeti sıkı tutmak gerekir.

Müminler buna nasıl ulaşabilir?

Marifet ilmi neticesinde marifetullaha ulaşabilmenin iki yolu bulunur. Ancak bu yollara girebilmek için de günahlardan kaçan ve kendini Allah’a adayan Müslümanlar olmak gerekir. Dünyanın geçici olduğunu bilerek hareket etmek, Allah’ın rızasının olmadığı her işten uzak durabilmek önemlidir. Aksi taktirde sıradan kullar için marifetullah makamına erişebilmek oldukça zordur.

İlk yöntem, sık sık zikre girerek Allah’a yaklaşmak, dünya yaşamından kopmaktır. Allah’tan başka bir varlığı düşünmemek, bedensel ve zihinsel olarak kendini ona adamaktır. Zikir esnasında batın dünyadan kopulduğu için Allah’ın marifetlerini daha iyi kavramak mümkün hale gelir.

Diğer yöntemse marifet ilmini öğrenmek ve bu konuda gelişmektir. Ancak bu ilim kitaplardan öğrenilecek kadar basit olmadığı için kişiyi eğitecek bir hocaya ihtiyaç duyulur. Alınacak eğitimin ardından da marifetullah her kula nasip edilmez. Bu nedenle Allah için çok çalışmak, onun yolundan bir an olsun ayrılmamak, dualarda sık sık marifetullahı istemek gerekir.

Yapılabilecek iki yöntemde de ortak bir nokta bulunur. Bu nokta, Allah’ı aramak, onun için ilim öğrenmek ve takvayı arttırmaktan geçer. İbadetinde kararlı olmayan müminler imanlarını yükseltseler de marifetleri anlayamadıkları için istedikleri noktaya gelemezler. Zorluklar karşısında pes ederek eski yaşamlarına geri dönerler.

Kısaca, Allah’ı tanımak ve bilmek kolay bir iş değildir. Onun marifetleri öyle fazladır ki zaman zaman insanların aklının almayacağı boyutlara ulaşır. Anlayabilen kimselerse marifetullah makamına erişmiş oldukları için bu ilmi görür, diğer insanların görmesine yardımcı olurlar. Zikir veya marifet ilmini öğrenerek marifetullaha erişmek mümkün olsa da, bu mertebeye erişmek imtihanlarla dolu zor bir yolculuktan geçer.