Yemek yaparken bilinmesi gerekenler neler?

Yemek Contributor
yemek yaparken bilinmesi gerekenler
Matt Benson-Unsplash

Tabaktaki yiyeceklerin lezzetli ve bereketli olması için yemek yaparken bilinmesi gerekenler vardır. Bu noktada hem maddi hem de manevi olarak nitelendirilebilecek bazı şartlardan bahsetmek mümkündür. Maddi şartlar adından da anlaşılacağı üzere sağlıkla akalı konuları içerir. Manevi şartlarsa işin dini boyutudur.

Yemek yapmanın maddi şartları nelerdir?

İyi bir yemek; malzeme kalitesi, doğru oran kullanımı, pişirme şekli ve ortam koşulları gibi pek çok dış faktörle bağlantılıdır. Sayılan bu faktörlerin tümü somut olarak kabul edilir ve yemek yapmanın maddi boyutunu oluşturur. İnsanın yediklerinden ne kadar etkilendiği tıbbi çalışmalarla kanıtlanmış olgudur. Buna ek olarak kişinin maneviyatının da yediklerinden etkilendiğine inanılır. Bu inanç da ahlaki bir yaklaşımın sonucunda ortaya çıkmıştır.

Manevi şartları nelerdir?

İyi bir yemek maddi şartları taşımanın yanı sıra manevi bazı şartlara da sahip olmalıdır. Bu sebeple İslam inancında yeme ve içme konusunda bazı adap kurallarına yer verildiği görülebilir. Yemek yapmanın ilk manevi şartı, şüphesiz helal yoldan kazanmak ve helal olan yiyecekleri tüketmektir. Çünkü salih Müslümanlar inançlarını yalnızca dilde paylaşmaz aynı zamanda yaşamlarına da uygularlar.

Bereket kavramı da tıpkı helal kavramı gibi dini bir olgudur. Bu olgunun en büyük yansıması da para, mal ve yemekte bereketin aranmasıdır. İslami kaynaklarda yemeğin bereketli ve iyi olması için insanlara bazı nasihatler verilir. Bu nasihatlere inanmak ve buna uygun davranmak da yemeğin manevi şartları arasında yer alır.

Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed’in yemek yapma ve yeme konusunda türlü hadisleri vardır. Bu hadislerden birinde toplu yemenin önemine vurgu yapılır ve şöyle buyrulur:

“Yemeği ayrı ayrı değil birlikte yiyiniz. Çünkü bereket toplulukla birliktedir.” (İbn Mace)

Bu hadisten de anlaşılacağı üzere birlik ve beraberlik bereketi yanında getirir. Bu da birliğin yanında getirdiği rahmetlerden biridir. Öyleyse bir sofrayı paylaşmak da iyi bir yemek yemenin vesilesi olur.

İyi yemek yaparken bilinmesi gerekenler nelerdir?

Müslüman bir kimsenin yemek yaparken bilinmesi gerekenler hakkında bilgili olması tavsiye edilir. Çünkü bu noktalar yemeğin dinen kabul edilebilir, bereketli ve hayırlı olmasını sağlar. Besmele, niyet, dua ve şükür; doğru yemek yapmanın olmazsa olmaz unsurlarıdır.

İslam inancında her işin başı besmeledir. Buradaki amaç işlere Allah’ın adıyla başlamak ve O’ndan hayır dilemektir. Manevi temizliği önemseyen her insanın da besmele çekmeyi alışkanlık haline getirmesi gerekir. Tabi ki, besmeleyi duayla devam ettirmekte daha büyük bir hayır vardır. Bu bakımdan temiz bir niyet ve güzel bir dua yemeği de hem helal hem de daha bereketli yapmaya vesile olur.

Allahü Teala, kuluna rızkını her vakit ulaştırır. Kendisine gelen nimetlerin sahibini bilmek ve O’na şükretmek de kuşkusuz insana düşen büyük vazifelerden biridir. Bu bakımdan yemek yapan bir kimse de bu nimetleri kendine göndereni aklından çıkarmamalı ve hamd içerisinde olmalıdır.

İslam inancında kalp manevi temizliği simgeleyen bir organdır. Buna benzer şekilde insan vücudundaki her bir organ aslında dinle dolup taşar. Bu bilgi ışığında kişinin her konuda maddi şartlara uyduğu gibi manevi şartlara da uyması beklenir. Yemek yapma ve yeme konusu da böyledir. Maddi şartlar sağlanarak vücuda sağlıklı bir yemek sokmak mümkündür. Ancak buna manevi şartlar da eklenirse, kişi iyi ve bereketli bir yemek yemiş olur.

YAZI: İPEK ATACAN